Bài 27. Hiệu suất

Năng lượng có ích: Phần năng lượng được chuyển hóa thành dạng năng lượng mà ta mong muốn.

Năng lượng hao phí: Phần năng lượng bị mất mát, chuyển hóa thành các dạng năng lượng không mong muốn (chủ yếu là nhiệt năng).

Năng lượng toàn phần:

$$W_{tp} = W_{ci} + W_{hp}$$

Trong đó:

• Wtp: năng lượng toàn phần
• Wci: năng lượng có ích
• Whp: năng lượng hao phí

Định nghĩa: Hiệu suất là tỉ lệ giữa năng lượng có ích và năng lượng toàn phần.

Công thức:

$$H = \frac{W_{ci}}{W_{tp}} \cdot 100\%$$

Hoặc

$$H = \frac{P_{ci}}{P_{tp}} \cdot 100\%$$

Trong đó:

• H: hiệu suất
• Wci, Pci: năng lượng/công suất có ích
• Wtp, Ptp: năng lượng/công suất toàn phần

Công thức:

$$H = \frac{A}{Q} \cdot 100\%$$

Trong đó:

• A: công cơ học mà động cơ thực hiện được
• Q: nhiệt lượng mà động cơ nhận được từ nhiên liệu bị đốt cháy

Chú ý: 0 < H ≤ 1 (hay 0% < H ≤ 100%)

Từ công thức hiệu suất, ta có:

• Wci = H × Wtp
• Whp = (1 - H) × Wtp
• Aci = H × Atp

Ứng dụng: Hiệu suất được sử dụng để đánh giá hiệu quả của các máy móc, thiết bị.