Hồn nước nằm trong tiếng mẹ cha
Kim - Kiều gặp gỡ
Tìm hiểu đoạn trích Kim - Kiều gặp gỡ trong Truyện Kiều của Nguyễn Du, phân tích tình cảm và nghệ thuật.
🟡 Trung bình 45 phút
Kim - Kiều gặp gỡ - Truyện Kiều
1 1. Giới thiệu tác giả và tác phẩm
a) Tác giả Nguyễn Du (1765-1820)
- Cuộc đời:
- Sinh tại Tiên Điền, Hà Tĩnh
- Xuất thân gia đình quan lại
- Trải qua nhiều biến cố lịch sử
- Làm quan dưới triều Nguyễn
- Sự nghiệp sáng tác:
- Đại thi hào dân tộc
- Tác phẩm bất hủ: Truyện Kiều
- Phong cách: nhân văn, nhân đạo sâu sắc
b) Tác phẩm Truyện Kiều
- Tên đầy đủ: Đoạn trường tân thanh
- Thể loại: Truyện thơ
- Thể thơ: Song thất lục bát (3254 câu)
- Nguồn: Dịch từ Kim Vân Kiều truyện (Thanh Tâm Tài Nhân, Trung Quốc)
- Nội dung: Số phận Thúy Kiều - người con gái tài sắc vẹn toàn
- Chủ đề: Số phận con người, mâu thuẫn tài - mệnh
- Giá trị: Kiệt tác văn học Việt Nam và thế giới
2 2. Tóm tắt nội dung đoạn trích
a) Hoàn cảnh
- Thời gian: Mùa xuân, ngày Thanh minh
- Địa điểm: Đền Đạm Tiên
- Nhân vật: Thúy Kiều, Thúy Vân, Kim Trọng
b) Diễn biến
- Chị em đi chơi:
- Kiều, Vân đi lễ chùa
- Ghé thăm mộ Đạm Tiên (ca kỹ)
- Kiều cảm thương số phận Đạm Tiên
- Gặp Kim Trọng:
- Kim Trọng đi chơi xuân
- Gặp Kiều, Vân ở đền
- Ấn tượng với nét đẹp Kiều
- Trao đổi:
- Kiều, Kim nói chuyện
- Cảm mến lẫn nhau
- Hẹn gặp lại
3 3. Phân tích nhân vật
a) Thúy Kiều
- Ngoại hình:
- Xinh đẹp, duyên dáng
- 'Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh'
- Vẻ đẹp tự nhiên, thanh tú
- Tài năng:
- Thông minh, học rộng
- Biết thơ, biết nhạc
- Tài sắc vẹn toàn
- Tính cách:
- Đa cảm, nhạy cảm
- Thương người, biết cảm thông
- Có tâm hồn nghệ sĩ
- Tình cảm:
- Cảm thương Đạm Tiên
- Ấn tượng với Kim Trọng
- Tình cảm trong sáng, chân thành
b) Kim Trọng
- Ngoại hình: Tuấn tú, phong nhã
- Tính cách:
- Lịch thiệp, văn nhã
- Chân thành, thủy chung
- Yêu Kiều say đắm
- Tình cảm:
- Ấn tượng mạnh với Kiều
- Yêu từ cái nhìn đầu tiên
- Tình yêu chân thành, sâu sắc
c) Thúy Vân
- Vai trò: Người em gái của Kiều
- Tính cách: Hiền lành, dịu dàng
- Ý nghĩa: Làm nổi bật vẻ đẹp Kiều
4 4. Tình cảm trong đoạn trích
a) Tình cảm của Kiều
- Đối với Đạm Tiên:
- Cảm thương số phận
- Đồng cảm với người cùng cảnh ngộ
- Thể hiện tâm hồn nhạy cảm
- Đối với Kim Trọng:
- Ấn tượng ban đầu
- Tình cảm trong sáng
- Chưa dám bộc lộ rõ ràng
b) Tình cảm của Kim Trọng
- Yêu từ cái nhìn đầu:
- Bị cuốn hút bởi vẻ đẹp Kiều
- Ngưỡng mộ tài năng
- Quyết tâm theo đuổi
- Tình yêu chân thành:
- Không phải tình yêu phù phiếm
- Yêu cả tâm hồn, tài năng
- Sẵn sàng cam kết
c) Tình yêu Kim - Kiều
- Đặc điểm:
- Tình yêu đẹp, trong sáng
- Dựa trên sự hiểu biết, tôn trọng
- Tình yêu tài tử - giai nhân
- Ý nghĩa:
- Khẳng định giá trị tình yêu đích thực
- Tình yêu là niềm an ủi trong cuộc đời
- Làm nổi bật bi kịch sau này
5 5. Nghệ thuật
a) Nghệ thuật miêu tả
- Miêu tả ngoại hình:
- 'Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh'
- So sánh với thiên nhiên
- Tạo hình ảnh đẹp, ấn tượng
- Miêu tả tâm lý:
- Tinh tế, sâu sắc
- Qua hành động, lời nói
- Thể hiện nội tâm phức tạp
b) Nghệ thuật so sánh
- So sánh Kiều với thiên nhiên:
- Hoa, liễu: vẻ đẹp tự nhiên
- Tạo hình ảnh thơ mộng
- Làm nổi bật vẻ đẹp Kiều
- Tác dụng:
- Tạo hình ảnh sinh động
- Gợi cảm xúc
- Thể hiện tài năng tác giả
c) Thể thơ song thất lục bát
- Đặc điểm:
- Linh hoạt, tự do
- Vần điệu êm ái
- Phù hợp kể chuyện
- Tác dụng:
- Dễ đọc, dễ nhớ
- Thể hiện tình cảm sâu lắng
- Tạo vẻ đẹp nghệ thuật
d) Ngôn ngữ
- Giàu hình ảnh: Thơ mộng, sinh động
- Giàu cảm xúc: Trữ tình, sâu lắng
- Tinh tế: Ẩn dụ, hàm súc
- Dân tộc: Gần gũi, quen thuộc
6 6. Ý nghĩa
a) Ý nghĩa trong tác phẩm
- Mở đầu câu chuyện tình yêu
- Giới thiệu nhân vật chính
- Tạo tiền đề cho bi kịch sau
- Thể hiện vẻ đẹp tình yêu
b) Giá trị nhân văn
- Khẳng định giá trị tình yêu đích thực
- Thể hiện khát vọng hạnh phúc
- Tôn vinh vẻ đẹp con người
c) Giá trị nghệ thuật
- Nghệ thuật miêu tả tinh tế
- Ngôn ngữ thơ đẹp
- Tạo hình ảnh ấn tượng
Các dạng bài tập
1 Dạng 1: Phân tích hình ảnh nhân vật
Phương pháp giải
Phương pháp giải:
- Xác định đặc điểm nhân vật
- Phân tích ngoại hình, tính cách
- Tìm dẫn chứng cụ thể
- Đánh giá ý nghĩa
Ví dụ minh họa
VÍ DỤ 1
Phân tích hình ảnh Thúy Kiều
GIẢI
Ngoại hình: xinh đẹp 'hoa ghen, liễu hờn'
Tài năng: thơ, nhạc
Tính cách: đa cảm, nhạy cảm
Ý nghĩa: người con gái tài sắc vẹn toàn
2 Dạng 2: Phân tích tình cảm
Phương pháp giải
Phương pháp giải:
- Xác định tình cảm
- Phân tích biểu hiện
- Tìm đặc điểm
- Đánh giá ý nghĩa
Ví dụ minh họa
VÍ DỤ 1
Phân tích tình yêu Kim - Kiều
GIẢI
Đặc điểm: trong sáng, chân thành
Biểu hiện: ấn tượng, ngưỡng mộ
Ý nghĩa: tình yêu đẹp, đích thực
Sẵn sàng thử thách bản thân?
Hoàn thành 7 câu hỏi để củng cố kiến thức và kiểm tra mức độ hiểu bài
Làm bài tập ngayCác bài học trong chương: Hồn nước nằm trong tiếng mẹ cha
1
Kim - Kiều gặp gỡ
🟡 45p
2
Thực hành tiếng Việt - Trang 70
🟡 45p
3
Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga
🟡 45p
4
Thực hành tiếng Việt - Trang 74
🟡 45p
5
Tự tình (bài 2)
🟡 45p
6
Viết bài văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (trong đời sống học sinh)
🔴 90p
7
Trình bày ý kiến về một vấn đề có tính thời sự trong đời sống học sinh
🟡 45p
8
Củng cố, mở rộng bài 3
🟡 45p