🟡 Trung bình 45 phút
Bài 26. Thực hành: Nhân giống vô tính và thụ phấn cho cây
Thực hành nhân giống vô tính và thụ phấn cho cây.
Chương: Chương 4. Sinh sản ở sinh vật
Thực hành: Nhân giống vô tính và thụ phấn cho cây
1. Thí nghiệm 1: Giâm cành
a) Mục đích
- Thực hiện giâm cành để nhân giống cây.
b) Chuẩn bị
- Cành cây trầu bà, rau má, hoặc cây bạc hà.
- Dao sắc, nước, chậu đất ẩm.
c) Tiến hành
- Chọn cành non, khỏe, có 2-3 mắt lá.
- Cắt cành dài 10-15cm, cắt xiên.
- Nhúng gốc cành vào nước hoặc auxin (tùy chọn).
- Đặt cành vào đất ẩm, để nơi râm mát.
d) Quan sát
- Theo dõi sự ra rễ sau 2-3 tuần.
- Ghi nhận số rễ, chiều dài rễ.
2. Thí nghiệm 2: Chiết cành
a) Mục đích
- Thực hiện chiết cành để nhân giống cây ăn quả.
b) Chuẩn bị
- Cành cây cam, quýt, ổi (cành to bằng ngón tay).
- Dao, đất, nilon buộc.
c) Tiến hành
- Chọn cành khỏe, cắt vòng quanh vỏ (2-3cm).
- Bóc hết vỏ, để khô 1-2 ngày.
- Bóc đất + xơ dừa bọc quanh vết cắt.
- Dùng nilon buộc chặt, giữ ẩm.
d) Quan sát
- Sau 1-2 tháng, rễ mọc ở vết cắt.
- Cắt cành đã chiết, trồng riêng.
3. Thí nghiệm 3: Ghép cây
a) Mục đích
- Thực hiện ghép để tạo cây có đặc tính tốt.
b) Chuẩn bị
- Cây gốc ghép (cây có rễ khỏe).
- Cành/ghép cành mong muốn (giống tốt).
- Dao ghép, dây buộc.
c) Tiến hành
- Cắt ngang thân cây gốc ghép.
- Chẻ đôi thân (hoặc cắt vát).
- Chuẩn bị cành ghép có 1-2 mắt, cắt vát.
- Đặt cành ghép vào thân gốc, đảm bảo tiếp xúc vỏ.
- Buộc chặt, bịt kín.
d) Quan sát
- Theo dõi sự sống của cành ghép.
- Mắt ghép nở thành chồi → cây mới.
4. Thí nghiệm 4: Thụ phấn nhân tạo
a) Mục đích
- Thực hiện thụ phấn nhân tạo để tăng năng suất.
b) Chuẩn bị
- Cây hoa mướp, bí, dưa (hoa đực và hoa cái riêng).
- Que tăm bông.
c) Tiến hành
- Chọn hoa đực mới nở (có phấn vàng).
- Dùng tăm bông chấm phấn.
- Chuyển phấn sang đầu nhụy hoa cái.
- Thực hiện sáng sớm khi hoa còn tươi.
d) Quan sát
- Theo dõi quả phát triển sau thụ phấn.
- So sánh với hoa không thụ phấn.
5. Câu hỏi thảo luận
a) Tại sao giâm cành cần giữ ẩm?
- Cành chưa có rễ, cần nước để sống và kích thích ra rễ.
b) Ưu điểm của nhân giống vô tính?
- Cây con giống cây mẹ, nhanh ra hoa quả, giữ đặc tính giống.
c) Thụ phấn nhân tạo có lợi gì?
- Tăng tỷ lệ thụ tinh, tạo giống lai, tăng năng suất.
d) Tại sao ghép cần đảm bảo tiếp xúc vỏ?
- Để mạch dẫn nối nhau, vận chuyển nước và chất dinh dưỡng.