Unit 9: Career Paths

Career-related Terms (Thuật ngữ về nghề nghiệp):

• career path: con đường sự nghiệp
• career development: phát triển nghề nghiệp
• career goal: mục tiêu nghề nghiệp
• career change: thay đổi nghề nghiệp
• career advancement: thăng tiến trong sự nghiệp
• career counseling: tư vấn nghề nghiệp
• career prospects: triển vọng nghề nghiệp

Job Application (Xin việc):

• apply for a job: nộp đơn xin việc
• CV/resume: sơ yếu lý lịch
• cover letter: thư xin việc
• job interview: phỏng vấn xin việc
• reference: thư giới thiệu
• job offer: lời mời làm việc
• probation period: thời gian thử việc

Skills (Kỹ năng):

• hard skills: kỹ năng chuyên môn (technical skills, computer skills)
• soft skills: kỹ năng mềm (communication, teamwork, problem-solving)
• leadership skills: kỹ năng lãnh đạo
• time management: quản lý thời gian
• critical thinking: tư duy phản biện
• adaptability: khả năng thích nghi

Workplace (Nơi làm việc):

• colleague: đồng nghiệp
• supervisor/manager: người quản lý
• employee: nhân viên
• employer: người sử dụng lao động
• team: nhóm, đội
• department: phòng ban
• office: văn phòng

Work Conditions (Điều kiện làm việc):

• full-time job: công việc toàn thời gian
• part-time job: công việc bán thời gian
• remote work: làm việc từ xa
• flexible hours: giờ làm việc linh hoạt
• overtime: làm thêm giờ
• work-life balance: cân bằng công việc và cuộc sống

Collocations về Career:

• pursue a career: theo đuổi sự nghiệp
• build a career: xây dựng sự nghiệp
• advance one's career: thăng tiến trong sự nghiệp
• change careers: thay đổi nghề nghiệp
• gain experience: tích lũy kinh nghiệm
• develop skills: phát triển kỹ năng
• get promoted: được thăng chức
• earn a salary: kiếm lương

Stress in three-word phrasal verbs

Quy tắc nhấn mạnh:

1. Cụm động từ có 3 từ (Three-word phrasal verbs):

• Nhấn mạnh vào từ cuối cùng (giới từ thứ hai)
• Ex: look FORWARD TO
• Ex: get ON WITH
• Ex: come UP WITH

2. Trong câu:

• Nhấn mạnh động từ chính và giới từ cuối
• Ex: I'm LOOKING FORWARD TO the interview.
• Ex: She CAME UP WITH a great idea.
• Ex: We need to CATCH UP WITH the deadline.

3. Lưu ý:

• Động từ chính thường nhấn nhẹ hơn
• Giới từ đầu tiên nhấn vừa phải
• Giới từ cuối cùng được nhấn mạnh nhất

A. Cụm động từ có 3 từ (Three-word Phrasal Verbs)

Định nghĩa: Cụm động từ có 3 từ gồm động từ + giới từ/trạng từ + giới từ. Chúng có nghĩa đặc biệt, khác với nghĩa gốc của động từ.

Đặc điểm:

• Không thể tách rời các thành phần
• Tân ngữ luôn đứng sau cụm động từ
• Có nghĩa cố định, không thể đoán từ các từ riêng lẻ

B. Các cụm động từ phổ biến về Career

1. LOOK FORWARD TO + V-ing/noun (mong chờ):

• Ex: I'm looking forward to starting my new job.
• Ex: She looks forward to the interview.
• Ex: We look forward to hearing from you.

2. COME UP WITH (nghĩ ra, đưa ra):

• Ex: He came up with a brilliant idea.
• Ex: We need to come up with a solution.
• Ex: She came up with a new strategy.

3. GET ON WITH (hòa hợp với, tiếp tục làm):

• Ex: I get on with my colleagues well.
• Ex: Let's get on with the work.
• Ex: He doesn't get on with his boss.

4. CATCH UP WITH (bắt kịp):

• Ex: I need to catch up with my work.
• Ex: She's trying to catch up with the team.
• Ex: We must catch up with the deadline.

5. KEEP UP WITH (theo kịp, bắt kịp):

• Ex: It's hard to keep up with technology changes.
• Ex: She keeps up with industry trends.
• Ex: Can you keep up with the pace?

6. PUT UP WITH (chịu đựng):

• Ex: I can't put up with this stress anymore.
• Ex: She has to put up with long hours.
• Ex: Workers won't put up with poor conditions.

7. RUN OUT OF (hết, cạn kiệt):

• Ex: We're running out of time.
• Ex: The company ran out of money.
• Ex: Don't run out of ideas.

8. LOOK UP TO (kính trọng, ngưỡng mộ):

• Ex: I look up to my mentor.
• Ex: Young people look up to successful entrepreneurs.
• Ex: She looks up to her manager.

9. LOOK DOWN ON (coi thường):

• Ex: Don't look down on any profession.
• Ex: He looks down on manual workers.
• Ex: Never look down on others.

10. GET AWAY WITH (thoát khỏi hình phạt):

• Ex: You can't get away with being late.
• Ex: He won't get away with poor performance.
• Ex: Don't think you'll get away with it.

11. FACE UP TO (đối mặt với):

• Ex: You must face up to challenges.
• Ex: She faced up to her mistakes.
• Ex: We need to face up to the problem.

12. LIVE UP TO (đáp ứng, sống theo):

• Ex: He lives up to expectations.
• Ex: Can you live up to the standards?
• Ex: She lived up to her promises.

13. GO THROUGH WITH (thực hiện đến cùng):

• Ex: She decided to go through with the career change.
• Ex: Will you go through with the plan?
• Ex: He went through with the interview.

14. CUT DOWN ON (cắt giảm):

• Ex: We need to cut down on expenses.
• Ex: The company cut down on overtime.
• Ex: Try to cut down on stress.

15. MAKE UP FOR (bù đắp):

• Ex: Hard work can make up for lack of experience.
• Ex: She made up for lost time.
• Ex: How can I make up for the mistake?

C. Lưu ý quan trọng

• Không tách rời: Tân ngữ luôn đứng sau cụm động từ hoàn chỉnh
• ĐÚNG: I look forward to the meeting.
• SAI: I look the meeting forward to.
• Giới từ TO: Sau 'look forward to', 'get down to', 'face up to' dùng V-ing (không phải to-infinitive)
• ĐÚNG: I look forward to working with you.
• SAI: I look forward to work with you.
• Nghĩa cố định: Không thể đoán nghĩa từ các từ riêng lẻ
• 'Come up with' ≠ 'come' + 'up' + 'with'
• Formal vs Informal: Một số cụm động từ có từ đồng nghĩa trang trọng hơn
• put up with = tolerate
• come up with = devise/create

Chủ đề: Choosing a career path - Chọn con đường sự nghiệp

Nội dung chính:

• Hội thoại về lựa chọn nghề nghiệp
• Thảo luận về kỹ năng cần thiết
• Chia sẻ về mục tiêu nghề nghiệp
• Nói về thách thức trong công việc

Các chủ đề được đề cập:

• Career choices: Lựa chọn nghề nghiệp
• Skills needed: Kỹ năng cần thiết
• Career goals: Mục tiêu nghề nghiệp
• Challenges: Thách thức

A. Pronunciation: Stress in three-word phrasal verbs

Luyện phát âm nhấn mạnh trong cụm động từ có 3 từ

B. Vocabulary: Career Paths

• Career terms: career path, profession, qualification, experience, skill
• Job application: apply, recruit, CV, interview, reference
• Workplace: colleague, supervisor, employee, employer, team
• Work conditions: full-time, part-time, remote work, flexible hours
• Adjectives: ambitious, flexible, challenging, rewarding

C. Grammar: Three-word Phrasal Verbs

• look forward to, come up with, get on with
• catch up with, keep up with, put up with
• run out of, look up to, face up to
• live up to, make up for

Chủ đề: Career planning and development

Kỹ năng:

• Đọc hiểu về lập kế hoạch nghề nghiệp
• Tìm thông tin về kỹ năng cần thiết
• Hiểu về phát triển sự nghiệp
• Phân tích lời khuyên về nghề nghiệp

Nội dung: Bài đọc giới thiệu về:

• Career planning: Lập kế hoạch nghề nghiệp
• Essential skills: Kỹ năng cần thiết (hard skills, soft skills)
• Career development: Phát triển sự nghiệp
• Work-life balance: Cân bằng công việc và cuộc sống

Chủ đề: Discussing career plans and goals

Kỹ năng:

• Nói về kế hoạch nghề nghiệp
• Thảo luận về kỹ năng và kinh nghiệm
• Bày tỏ mục tiêu và tham vọng
• Chia sẻ về thách thức trong công việc

Useful expressions:

• I'm looking forward to starting my career in...
• I came up with a plan to...
• I get on with my colleagues well.
• I need to catch up with the latest trends.
• It's important to keep up with technology.
• I look up to successful professionals.
• I want to live up to expectations.
• My goal is to...

Chủ đề: A talk about career development

Kỹ năng:

• Nghe hiểu bài nói về phát triển nghề nghiệp
• Điền thông tin về kỹ năng và kinh nghiệm
• Trả lời câu hỏi về lời khuyên nghề nghiệp
• Ghi chú các ý chính

Nội dung: Bài nghe về:

• Cách chọn nghề nghiệp phù hợp
• Kỹ năng cần phát triển
• Cách xây dựng sự nghiệp
• Lời khuyên từ chuyên gia

Chủ đề: Writing about career plans

Kỹ năng:

• Viết về kế hoạch nghề nghiệp
• Mô tả kỹ năng và kinh nghiệm
• Sử dụng cụm động từ có 3 từ
• Trình bày mục tiêu và kế hoạch hành động

Cấu trúc bài viết:

• Introduction: Giới thiệu về sự quan tâm đến nghề nghiệp
• Body 1: Kỹ năng và kinh nghiệm hiện tại
• Body 2: Mục tiêu và kế hoạch phát triển
• Conclusion: Kết luận và cam kết

Useful language:

• I'm looking forward to pursuing a career in...
• I came up with a plan to develop my skills.
• I need to keep up with industry changes.
• I look up to professionals who...
• I want to live up to my potential.
• My goal is to make up for my lack of experience by...

Communication: Talking about career aspirations

Useful expressions:

• Expressing goals:
• I'm looking forward to...
• My goal is to...
• I hope to...

• Discussing challenges:
• I need to catch up with...
• It's hard to keep up with...
• I have to put up with...

• Talking about relationships:
• I get on with my team.
• I look up to my mentor.
• I came up with this idea with my colleagues.

Culture: Career paths around the world

• USA: Emphasis on entrepreneurship and career changes
• Japan: Lifetime employment tradition (changing)
• Germany: Strong vocational training system
• Vietnam: Growing focus on skills and lifelong learning

CLIL (Career Education): Career planning

• Self-assessment: identifying strengths and interests
• Goal setting: short-term and long-term goals
• Skill development: hard skills and soft skills
• Networking: building professional relationships
• Continuous learning: staying relevant

Ôn tập:

• Pronunciation: Stress in three-word phrasal verbs
• Vocabulary: Career path, profession, qualification, experience, skill, promotion, salary, benefit, opportunity, challenge, apply, recruit, train, ambitious, flexible
• Grammar: Three-word phrasal verbs (look forward to, come up with, get on with, catch up with, keep up with, put up with, run out of, look up to, look down on, get away with, face up to, live up to, go through with, cut down on, make up for)
• Skills: Reading about career planning, Speaking about career goals, Listening to career advice, Writing about career plans

Self-assessment: Đánh giá khả năng:

• Sử dụng từ vựng về nghề nghiệp
• Nhấn mạnh đúng trong cụm động từ có 3 từ
• Sử dụng cụm động từ có 3 từ trong giao tiếp
• Thảo luận về kế hoạch và mục tiêu nghề nghiệp

Đề tài: My career plan

Nhiệm vụ:

• Nghiên cứu về một nghề nghiệp bạn quan tâm
• Phân tích kỹ năng và trình độ cần thiết
• Lập kế hoạch phát triển sự nghiệp
• Tạo presentation hoặc portfolio
• Trình bày trước lớp (5-7 phút)

Nội dung cần có:

• What career are you interested in?
• Why did you choose this career?
• What qualifications and skills are needed?
• What are your current strengths and weaknesses?
• What is your action plan to achieve your goals?
• What challenges do you expect and how will you overcome them?

Gợi ý nghề nghiệp:

• Software engineer / IT specialist
• Doctor / Nurse / Healthcare professional
• Teacher / Education specialist
• Business manager / Entrepreneur
• Designer / Creative professional
• Engineer (various fields)
• Journalist / Content creator